Hiệu quả khi tách GPMB thành dự án độc lập
Công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) tại một số công trình đầu tư công ở Hà Nội đang đạt kết quả tích cực khi tách thành dự án độc lập.
Ở đầu phía Đông của cầu Trần Hưng Đạo, 1,9ha đất nông nghiệp và đất bãi cho thuê thầu ven sông Hồng nằm trong phạm vi dự án đã được phường Bồ Đề bàn giao từ cuối năm 2025. Nhờ đó, nhà thầu đã nhanh chóng triển khai máy móc thiết bị để thi công trụ chính TC07 và các trụ đường dẫn. Việc tách giải phóng mặt bằng thành dự án độc lập đã giúp cho việc tập trung nguồn lực và triển khai các thủ tục được thuận lợi. Dự kiến trong tháng 1, phường sẽ hoàn thành giải phóng mặt bằng với cầu Trần Hưng Đạo.
Đối với cầu Tứ Liên, công tác này cũng đã được triển khai ngay từ tháng 6/2025 trên địa bàn xây dựng ba vị trí trụ cầu 38,39,40. Hiện phường đã bàn giao mặt bằng vị trí các trụ 38,40, trụ 39 dự kiến hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng trong tháng 2/2026.
Ông Nguyễn Văn Hậu – Giám đốc Ban quản lý Dự án đầu tư hạ tầng phường Bồ Đề (Hà Nội) cho biết: "Giải phóng mặt bằng tách thành các dự án riêng của từng khu vực, cơ chế bố trí vốn linh hoạt đáp ứng rất đầy đủ vốn của thành phố hiện nay trên địa bàn, và hiện nay đã đẩy nhanh được công tác giải phóng mặt bằng".
Trong năm 2025, Hà Nội đã khởi công 7 cây cầu vượt sông Hồng, đều là các dự án nhóm A - công trình giao thông trọng điểm được áp dụng chính sách tách giải phóng mặt bằng thành dự án riêng. Đây là những điểm mới được quy định trong Luật Đầu tư công có hiệu lực từ ngày 1/1/2025. Nhiều dự án trọng điểm trên địa bàn thành phố cũng tách riêng công tác giải phóng mặt bằng thành dự án độc lập, được bố trí nguồn vốn và có quy trình, thủ tục riêng để thực hiện. Giải pháp này giúp tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, đồng thời cho phép các hạng mục khác của dự án chính triển khai song song, tránh bị tắc nghẽn.
"Quá trình thực hiện dự án, chúng tôi đã tách dự án giải phóng mặt bằng thành tiểu dự án. Tôi cho rằng đây là một khâu để giải bài toán rút ngắn thời gian thực hiện dự án. Điều này giúp các dự án sớm được đưa vào sử dụng và hiệu quả đầu tư cũng tốt hơn", ông Lê Hồng Phúc – Giám đốc Ban quản lý Dự án Đầu tư hạ tầng xã Bình Minh (Hà Nội) cho hay.
Bên cạnh những điểm mới của Luật Đầu tư công, Luật Thủ đô cũng trao quyền cho Hà Nội chủ động thực hiện những cơ chế đặc thù và tự chịu trách nhiệm. Thành phố cũng phân quyền mạnh cho cơ sở. Theo đó, các xã, phường được chủ động phê duyệt phương án bồi thường hỗ trợ trên cơ sở quy định của thành phố và Luật Đất đai. Kiến trúc sư Trần Huy Ánh – Ủy viên Thường vụ Hội kiến trúc sư Hà Nội - nhận định: "Chúng ta gắn giải phóng mặt bằng vào các dự án làm cản trở nhiều năm nay. Cách quay trở lại mô hình đất đai dự trữ để phát triển phải có trước. Khi có mặt bằng sẽ triển khai thi công, thậm chí chọn giải pháp khác để thực hiện trên mặt bằng đó".
Luật Đầu tư công và Luật Thủ đô cũng tạo cơ chế để Hà Nội chủ động hơn trong việc bố trí ngân sách, tạo quỹ đất và đặc biệt là quy định về chính sách bồi thường, hỗ trợ tái định cư phù hợp. Người dân có sự đồng thuận, điểm nghẽn lớn nhất được khơi thông giúp các dự án đầu tư đảm bảo tiến độ, khai thác hiệu quả, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội.
