Bước chuyển mình của y tế cơ sở
Từ việc số hóa hồ sơ đến ứng dụng máy bay không người lái vận chuyển thuốc và mẫu xét nghiệm, những bước đi chưa từng có tiền lệ này đang mở ra kỷ nguyên y tế thông minh, tối ưu hóa thời gian khám chữa cho người bệnh.
Trong bối cảnh Hà Nội mở rộng không gian đô thị, nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao, y tế cơ sở không còn là “tuyến dưới”, mà đang được tái định vị là tuyến gần dân nhất với những bước đi chưa từng có tiền lệ.
Hiệu quả trạm y tế số
Từ nhiều tháng nay, mỗi lần đến khám bệnh và lĩnh thuốc tại trạm y tế xã Quảng Oai, bà Nguyễn Thị Oanh không cần phải mang theo sổ khám bệnh hay bảo hiểm y tế. Chỉ cần duy nhất căn cước và một cú chạm, toàn bộ hồ sơ khám sức khỏe của bà đã được hiển thị trên hệ thống.
Nếu như trước đây, trong quy trình khám chữa bệnh cần ít nhất 2-3 điều dưỡng hỗ trợ bác sĩ thì hiện tại chỉ cần một bác sĩ và một chiếc máy tính, mọi việc đã có thể hoàn thành. "Ban đầu tôi cũng có sự lo lắng, vì khám nhanh như vậy liệu có được kỹ hay không. Nhưng sau vài lần theo dõi, chúng tôi hết sức yên tâm, bởi các y bác sĩ cập nhật phần mềm rất nhanh. Tôi chỉ cần đem chứng minh thư, các bác sĩ có thể tìm được tên và có bệnh án ở trong đó", bà Nguyễn Thị Hải - Trạm y tế xã Quang Minh (Hà Nội) chia sẻ.
Thay vì phải vận hành hơn 10 phần mềm khác nhau như trước, Sở Y tế Hà Nội đã phối hợp với VNPT Hà Nội xây dựng một phần mềm tích hợp dùng chung cho các trạm y tế. Phần mềm bao phủ toàn bộ hoạt động chuyên môn từ khám chữa bệnh, tiêm chủng, quản lý dân số, bệnh mạn tính, dịch bệnh đến hồ sơ sức khỏe của từng người dân, đồng thời kết nối, liên thông dữ liệu giữa tuyến cơ sở, Sở Y tế và các bệnh viện trên địa bàn Hà Nội.
Đại diện Sở Y tế khẳng định, mô hình trạm y tế số đã góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu, giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến trên và giúp công tác quản lý bệnh tật hiệu quả hơn. Đây cũng là bước khởi đầu quan trọng trong lộ trình số hóa ngành y tế.
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Đình Hưng - Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội - cho biết: "Chính quyền cơ sở là chính quyền hoàn chỉnh, cung cấp các dịch vụ thiết yếu cho người dân, trong đó có dịch vụ chăm sóc sức khoẻ. Đây là những cơ sở y tế gần dân nhất, thuận tiện nhất cho người dân trong chăm sóc sức khoẻ ban đầu, cũng thống nhất trong việc lãnh đạo, chỉ đạo".
Trong bối cảnh mô hình chính quyền hai cấp được triển khai, trạm y tế số không chỉ đơn thuần là một thay đổi về kỹ thuật, mà còn thể hiện bước chuyển lớn trong tư duy phục vụ người dân. Sau sáp nhập, chính những đổi mới này đã giúp y tế cơ sở Hà Nội hoạt động hiệu quả hơn, gần dân và sát dân hơn.
Bác sĩ về phường
Khi có biểu hiện khó chịu, tức ngực, ông Ngô Văn Nhật (xã Đông Anh) trước kia phải tới Bệnh viện Đa khoa Đông Anh để thăm khám. Tuy nhiên, nhờ có bác sĩ của bệnh viện trực tiếp về hỗ trợ chuyên môn tại Trạm Y tế xã Phúc Thịnh, ông Nhật đã được khám và tư vấn ngay tại địa phương, không còn phải đi lại xa như trước.
Tại Hà Nội, y tế xã, phường đang được hỗ trợ lâu dài về nhân lực, chuyên môn từ các bệnh viện tuyến trung ương, tuyến thành phố, giúp người dân thuận lợi tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại nơi mình sinh sống.
Trong tiến trình hiện đại hóa hệ thống y tế, y tế cơ sở được xác định là tuyến gần dân, sát dân nhất, giữ vai trò then chốt trong chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân. Chính vì vậy, việc ngành y tế Hà Nội đang đẩy mạnh nâng cao chất lượng chuyên môn tại các trạm y tế xã, phường thông qua sự phối hợp, hỗ trợ từ các bệnh viện tuyến trung ương, thành phố không chỉ giúp kết nối thông suốt hoạt động khám, chữa bệnh giữa các tuyến, mà còn mở ra cách tiếp cận mới trong quản lý và chăm sóc sức khỏe – khoa học hơn, hiệu quả hơn, lấy người dân làm trung tâm.
Bác sĩ Trần Ngọc Nghĩa - Giám đốc Trạm Y tế xã Phúc Thịnh (Hà Nội) cho hay: "Trạm y tế đã liên kết, phối hợp với Bệnh viện Đa khoa Đông Anh để triển khai các kỹ thuật mà trạm không làm được, như chuyên khoa răng hàm mặt, chuyên khoa da liễu, và đặc biệt là siêu âm tim".
Đưa bác sĩ về cơ sở là bước đi chiến lược trong củng cố hệ thống y tế cơ sở. Khi trạm y tế mạnh lên, tuyến trên sẽ giảm tải. Người dân được chăm sóc sớm hơn, gần hơn, chất lượng sống cũng được nâng lên.
Máy bay không người lái phục vụ y tế
Một đơn thuốc cần phải vận chuyển khẩn cấp đến Bệnh viện Đa khoa Gia Lâm. Ngay lập tức, Trung tâm điều phối vận chuyển y tế tại bệnh viện Đa khoa Đức Giang được kích hoạt. Khoa Dược chuẩn bị thuốc, trung tâm điều phối chuẩn bị cho công tác vận hành để máy bay có thể cất cánh nhanh và an toàn nhất.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đỗ Đình Tùng - Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Đức Giang cho hay: "Tôi rất kỳ vọng vào hệ thống máy bay không người lái vận chuyển mẫu vật và thuốc để hỗ trợ tuyến dưới. Bởi nó tạo ra sự công bằng cho người bệnh để có thể tiếp cận được các dịch vụ của Bệnh viện Đa khoa Đức Giang tại trạm y tế".
Sau 8 phút cất cánh, máy bay không người lái đã hạ cánh tại sân bay của Bệnh viện Đa khoa Gia Lâm an toàn. Thuốc đã kịp thời được đưa vào điều trị cho người bệnh.
Một mẫu máu của người bệnh được lấy từ trạm y tế Thuận An, nhưng trạm chưa có hệ thống xét nghiệm nên mẫu máu của bệnh viện được nhân viên y tế chuyển thẳng đến Bệnh viện Đức Giang bằng máy bay không người lái. Nhờ đó, người bệnh có kết quả sớm, bác sĩ ra quyết định điều trị nhanh hơn.
"Giai đoạn đầu, chúng tôi sẽ thiết lập 10 đường bay đến 10 điểm. Sau đó chúng tôi sẽ phát triển toàn bộ khu vực phía Bắc sông Hồng. Nếu được cho phép, chúng tôi sẽ phát triển ra nhiều tỉnh thành, không chỉ Hà Nội", Tiến sĩ Tùng cho hay.
Bệnh viện Đa khoa Đức Giang là đơn vị tiên phong ứng dụng máy bay không người lái vào việc vận chuyển các mẫu xét nghiệm, thuốc, thiết bị y tế cho các bệnh viện và trạm y tế ở các khu vực lân cận. UAV sử dụng cho vận chuyển y tế được thiết kế chuyên biệt, bảo đảm đầy đủ điều kiện an toàn cho vật tư y tế, mẫu xét nghiệm. Trong giai đoạn đầu, sẽ được thiết kế đường bay trong phạm vi 15 km.
Việc thử nghiệm ứng dụng máy bay không người lái trong lĩnh vực y tế là một phần trong nỗ lực triển khai số hóa các dịch vụ y tế, thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Trong y tế, thời gian không chỉ là một chỉ số kỹ thuật, mà còn là yếu tố then chốt quyết định chất lượng chẩn đoán và hiệu quả điều trị.
Máy bay không người lái giúp rút ngắn thời gian tiếp cận các nguồn lực y tế quan trọng, nâng cao khả năng phản ứng nhanh trong những tình huống khẩn cấp, qua đó tăng cường đáng kể năng lực chăm sóc và điều trị. Giải pháp này đồng thời góp phần giảm chi phí nhân lực, thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển y tế thông minh và hình thành một phương thức cung ứng dịch vụ mới, hỗ trợ hiệu quả cho vận chuyển đường bộ trong bối cảnh giao thông đô thị ngày càng phức tạp.
